Giriş

Samsung, Voice Assistant’tan itibaren cihazlarına kendi özelleştirmelerini eklediği ekran okuyucular yüklemeye başladı ve şu anda bu, Galaxy TalkBack ile devam ediyor. Gördüğüm kadarıyla Voice Assistant olumlu hatırlansa da şu anki TalkBack pek iyi tepkiler almadı ve bu yüzden kullanıcılar Google TalkBack’i Samsung cihazlarda kullanmanın yollarını arıyor.

Şu anda, daha önce burada da paylaşılan bir yöntem ile Galaxy TalkBack kaldırılıp (devre dışı bırakılıp) yerine Google TalkBack yüklenebiliyor. Ancak bu yöntemde bilgisayar üzerinden Android Hata Ayıklama Köprüsü (ADB) aracılığıyla bazı komutlar girmek gerekiyor.

Benim bu yazıda bahsedeceğim yöntemde ise Galaxy TalkBack’i kaldırmaya gerek kalmıyor ancak ne yazık ki yine ADB kullanmamız gerekiyor ve sistemin kendi erişilebilirlik kısayollarına Google TalkBack eklenemiyor. Hem ikisini birlikte kullanma hem de kısayol atama işini MacroDroid ile yapacağız.

MacroDroid kullananlar bazı özelliklerde “Kök erişimi / ADB Hack” yazdığını görmüş olabilir. Bu yöntemde “erişilebilirlik hizmeti” eylemini kullanacağız ve kök erişimi almaya gerek kalmadan ADB Hack ile bu işleve erişeceğiz.

Dolayısıyla bu yazı öncelikle MacroDroid için ADB Hack rehberi olacak, sonrasında TalkBack’ler için makro oluşturacağız.

ADB Hack

Yalnızca “erişilebilirlik hizmeti” değil, diğer birçok tetikleme, eylem veya kısıtlamada ADB Hack bize MacroDroid’i daha etkin kullanma imkânı sunacak. Bu işlem için karşılamamız gereken bazı gereksinimler var.

Gereksinimler

• Windows, Linux veya macOS kullanan bir cihazda ADB komutlarını çalıştırmak için hazırlanmış platform araçları
• Mobil cihazımızda USB veya kablosuz hata ayıklamayı açmak için geliştirici modunun etkinleştirilmesi
• Mobil cihaz ve bilgisayar arasında kurulan, yetkilendirilmiş bir bağlantı

Bu gereksinimleri sırayla karşılayalım.

SDK Platform Araçlarını Edinme

Öncelikle bu bağlantıdan SDK Platform Araçları sayfasına gidelim ve sayfada, kullandığımız işletim sistemine uygun platform araçlarını indirelim.

İndirdiğimiz arşiv dosyasını kolay erişilebilen, yani dosya yolu kısa olan bir yere ayıklayalım ve içinde adb.exe olan klasörün yolunu kopyalayalım.

Buradan sonrasını her ne kadar Windows 11’e göre anlatacak olsam da hatırladığım kadarıyla Linux ve macOS için de aynı adımlar geçerli. Önceki Windows sürümlerinde de komut istemcimizin adının Terminal yerine CMD (Command Prompt) olması tek farklılık.

Bilgisayarınızda yukarıda kopyaladığımız konuma gidip sağ tık menüsünden veya dosya gezgininin “Dosya” menüsünden “Terminalde aç”, “Burada komut istemi penceresi” gibi bir seçenek varsa tıklayalım. Eğer yoksa adres çubuğuna “cmd” yazıp Enter’a basalım, o da olmazsa Terminal’i veya CMD’yi açıp aşağıdaki kodu, platform-tools-konumu yerine kopyaladığımız yolu yazarak Enter’a basalım:

cd platform-tools-konumu

Bu komutun bizi istediğimiz konuma götürmesi gerekiyor. Doğru şekilde çalıştığını anlamak için aşağıdaki komutu girelim:

adb devices

Şuna benzer bir çıktı başarılı olduğumuzu gösterir:

daemon not running. starting it now on port 5037

daemon started successfully

List of devices attached

Hata Ayıklamayı Etkinleştirme

Mobil cihazımızda Ayarlar’a girip Hakkında kısmını bulalım. Burada “Yazılım bilgileri” kısmındaki “Yapım numarası”na yedi defa tıklayalım. Dördüncü tıklamadan sonra ileti göstermeye başlayacak, duraksamadan devam edelim.

Artık bir geliştirici olduğunuza dair uyarıyı duyduktan sonra Ayarlar ana sayfasına dönün ve en alttan Geliştirici seçenekleirn’i açalım.

Burada tercihe göre USB hata ayıklama veya Kablosuz hata ayıklama seçeneğini etkinleştirelim.

Cihazları Birbirine Bağlama

USB hata ayıklama için bir USB kabloya ihtiyacımız var. Bu kabloyla mobil cihazı bilgisayara bağladıktan sonra ekranda çıkan uyarıları “her zaman izin ver” gibi seçenekler varsa işaretleyerek onaylayalım. Ardından yine aşağıdaki komutu girelim:

adb devices

Bu komutun çıktısında cihazımızın listelenmesi gerekiyor. Listelenmez veya listede “unauthorized” olarak görünürse kabloyu çıkarıp tekrar deneyelim.

Kablosuz hata ayıklama için ise Geliştirici seçenekleri’ndeki Kablosuz hata ayıklama seçeneğine girelim ve etkinleştirelim. Aynı pencerede Eşleme kodu ile cihaz eşle seçeneğine tıklayalım ve çıkan penceredeki IP adresi, bağlantı noktası ve eşleme kodunu not alalım. Bu pencereyi kapatmayalım.

Buradayken bizden kablosuz ağı açmamızı isteyebilir. Bilgisayarın da bağlı olduğu ağa bağlanıp istenirse bu ağa güven seçeneğini işaretleyelim.

Bilgisayardaki Terminal penceresine dönelim ve aşağıdaki kodu kendi bilgilerimize uyarlayarak yazalım, IPAdres yerine cihazdan not ettiğimiz IP adresini, devamına iki nokta üst üste koyarak port yerine ise bağlantı noktasını yazalım:

adb pair IPAdresi:Port

Örnek komut şöyle olabilir:

adb pair 192.168.1.102:23895

Daha sonra “Enter pairing code” iletisini döndürecek ve bizden eşleştirme kodunu isteyecektir. Cihazdaki kodu girip Enter’ladıktan sonra eşleştirmenin başarılı odluğuna dair ileti gösterilecek.

Sonrasında cihaz ekranında bilgisayarımız listelenecek. Altında bağlantı kurulduğuna dair bir ibare olmazsa Terminal’de şu komutu yazalım. IP adresini ve bağlantı noktasını kendi cihazımızda yazana göre uyarlayalım.

adb connect IPAdres:Port

Örnek komut:

adb connect 192.168.1.102:23895

Başarıyla bağlantı kurulduğuna dair ileti döndükten sonra MacroDroid için gerekli izinleri vereceğimiz kodları yazmaya başlayabiliriz.

MacroDroid ADB Hack Komutları

MacroDroid’e bazı gelişmiş izinleri vermek için öncelikle sistem ayarlarını değiştirme ve yapılandırma yetkisi vermemiz gerekiyor. Bunun için şu komutu kullanacağız:

adb shell pm grant com.arlosoft.macrodroid android.permission.WRITE_SECURE_SETTINGS

Ardından:

adb shell pm grant com.arlosoft.macrodroid android.permission.CHANGE_CONFIGURATION

Bu komutlardan sonra kullanacağınız işleve göre gerekli izinlere uygun komutları girebilirsiniz.

Demo modu ayarlamak için:

adb shell pm grant com.arlosoft.macrodroid android.permission.DUMP

Kendi kısayollarımızı yaratmak için ses düğmesi uzun basma tetikleyicisini kullanacaksak:

adb shell pm grant com.arlosoft.macrodroid android.permission.SET_VOLUME_KEY_LONG_PRESS_LISTENER

Android günlükleme tetikleyicisi için:

adb shell pm grant com.arlosoft.macrodroid android.permission.READ_LOGS

MacroDroid’in işlevselliğini genişleten MD Yardımcı uygulamasını da yetkilendirmek için:

adb shell pm grant com.arlosoft.macrodroid.helper android.permission.WRITE_SECURE_SETTINGS

Bu komutları uyguladıktan sonraMacroDroid’in ADB Hack işlemi tamamlanmış olacak. Artık rehberin ikinci kısmına geçebiliriz.

Makro Oluşturma

Bilgisayarla işimiz kalmadı. Mobil cihaza geçip önce Android Erişilebilirlik Seti’ni Google Play Store’dan indirip ardından MacroDroid uygulamasını açalım ve yeni bir makro oluşturmaya başlayalım.

Tetikleyici kısmında neyi ekleyeceğiniz sizin inisiyatifinizde. İster ses tuşları kısayolu ekleyin ister hızlı ayar simgesi oluşturun, isterseniz de başka bir şey ekleyin. Bu, tetiklendiğinde her iki TalkBack’i de etkinleştirip devre dışı bırakabilecek.

Eylemler kısmında Cihaz ayarları başlığı altında Erişilebilirlik hizmeti’ni bulup ekleyelim.

İlk olarak bize uygulayacağı işlemi soracak. Etkinleştirme, devre dışı bırakma ya da geçiş yapma. Hem açma hem de kapatma için aynı tetiklemeyi kullanacaksak geçişi seçmemiz gerekiyor.

Ardından bizden işlem uygulayacağı hizmetleri seçmemizi isteyecek. Birden fazla hizmet seçebiliriz ancak biz tek bir seçim yapacağız.

Listeye baktığımızda iki tane TalkBack görünecek. Sırasıyla ekleyip hangisinin Samsung’a, hangisinin Google’a ait olduğunu deneyerek tespit edeceğiz.

Sonrasında eğer makromuzun belli koşullara bağlı çalışmasını istiyorsak kısıtlama ekleyelim ve makroyu adlandırarak kaydedelim.

Sonuç

Tüm bu işlemleri tamamladıktan sonra belirlediğimiz kısayollarla hem Galaxy TalkBack’i hem de Google TalkBack’i kullanabileceğiz. Böyle bir senaryoya ihtiyaç duyanlar ya da sırf meraktan kullanmak isteyenler için yararlı olması dileğiyle…