Samsung S9 FE tabletimi ve Logitech K380 Bluetooth klavyemi satın aldığım ilk günden itibaren bu yazıyı yazmayı planlıyordum. Sonunda en az beş gün boyunca dizüstü bilgisayarımı elime almadan tabletimi klavyeyle kullanma meydan okumasını gerçekleştirmeye karar verdim. Bu makalede bulgularımı, klavyeli bir Android cihazı kullanmanın avantajlarını ve dezavantajlarını inceleyeceğim ve bunun ihtiyaçlarınıza uygun günlük bir kullanım pratiği olup olamayacağı sonucuna varacağım.
Tabletinizi klavyesiz kullanıyorsanız tabletinizin yalnızca daha büyük bir cihaz olduğunu ve amiral gemisi telefona kıyasla genel olarak nispeten daha zayıf donanıma sahip olduğunu söyleyerek başlamak isterim. Çoğu kişi, daha büyük pilden yararlanarak içeriği daha büyük ekranda izlemek veya medya dosyalarını dinlemek için tabletleri kullanıyor. Samsung Tab S9 FE incelememde de belirttiğim gibi körseniz, ek seçenekleri bulmak için genellikle ekranın sağ tarafını keşfetmeniz gerektiğinden tablet arayüzünü yönetmek daha zor.
TalkBack ve Jieshuo
Hem TalkBack hem de Jieshuo, cihazınızla etkileşimde bulunmak için bir dizi klavye kısayolu sunuyor, ancak Jieshuo’nun varsayılan olarak TalkBack’e kıyasla daha az kısayolu vardır.
TalkBack
TalkBack’in seçebileceğiniz iki farklı klavye düzeni var: varsayılan ve klasik. Her ikisi de TalkBack ayarlarını kontrol etmenize ve en son uygulamalara gitme, ana ekrana dönme veya önceki ekrana dönme gibi bazı sistem kısayollarını gerçekleştirmenize olanak tanıyor.
Destek makalesine göre, klasik tuş haritası temel kısayolları içerirken, varsayılan tuş haritası Chrome’da sayfalarda gezinmek gibi daha fazla kısayol içeriyor. Web’de gezinmeyi çok daha kolaylaştırdığı için varsayılan düzeni tercih ediyorum.
Bir sonraki yazma alanı için Alt+E, sonraki grafik için Alt+G, sonraki başlık için Alt+H, sonraki başlık seviyeleri için Alt+1 ila 6, sonraki bağlantı için Alt+L tuşlarına basabilirsiniz. Tablolar için Alt+T ve önceki öğeye geri dönmek için Shift’i ekleyin (örneğin, önceki başlık düzeyi 2 için Alt+Shift+2). TalkBack kullanarak konuşmayı kesmek için CTRL tuşuna basabilirsiniz ancak Jieshuo’nun varsayılan şemasını kullanarak bu mümkün değil.
TalkBack klavye kısayollarını kullanma – Android Erişilebilirlik Yardımı
TalkBack ayarları”nı açıp ardından “Gelişmiş ayarlar”a gidip “klavye kısayolları”nı seçerek bunları değiştirebileceğinizi ve klavye kısayollarının listesini de görebileceğinizi unutmayın.
Jieshuo
Jieshuo’nun varsayılan klavye şeması, temel sistem hareketlerini ve Jieshuo işlevlerini gerçekleştiren yalnızca 19 kısayola sahip. Değiştirici tuş Ctrl tuşudur ve Jieshuo ile ilgili seçenekler için Alt tuşunu kullanmanız gerekir (örneğin, Jieshuo ana menüsünü açmak için Alt+M). Ancak Jieshuo’nun özelleştirilebilirliği burada ortaya çıkıyor. Kullanıcılar, donanım klavye şemaları oluşturma veya diğer kullanıcılar tarafından kendileriyle paylaşılan önceden oluşturulmuş veya Jieshuo sunucusuna yüklenmiş kısayol paketlerini indirme imkanına sahip. Jieshuo’daki klavye düzenlerine “kısayol tuşu düzenleri” adı verilir.”Jieshuo ayarları”, ardından “hareket ayarları” ve ardından “kısayol tuşu düzeni ayarları”nı açarak ilgili oluşturma ve özelleştirme ayarlarına erişebilirsiniz. Kısayol tuşu şemaları aracılığıyla, özel oluşturulan işlevler de dahil olmak üzere çeşitli işlevlere ve eylemlere klavye kısayolları atayabilir, hatta uygulamaya özel şemalar oluşturabilirsiniz.
Accessible Android yazarı dostum Ciprian Dinca kendi klavye düzenini benimle paylaştı ve bu düzen tek kelimeyle harika. Gerçekten ciddi mesai harcamış. Çeşitli görevler için 43 farklı klavye kısayolu var ve bu şemayı kullanırken tabletimin ekranına dokunmama gerek kalmıyor. Örneğin, saati ve pil seviyesini duymak için Ctrl+Shift+F12 tuşlarına basabilir, erişilebilirlik ses seviyesini artırmak için Ctrl+Insert tuşlarına ve azaltmak için Ctrl+Delete tuşlarına basabilirsiniz.
Samsung’un fiziksel klavye yaklaşımı
Samsung’un dahili klavye kısayolları, ekran okuyucu klavye kısayollarıyla birlikte mükemmel bir tamamlayıcı. Bu konuyu düşünddükleri için Samsung’u tebrik ediyorum. Başka bir Android cihz üreticisinin bu kadar çok kısayolu olup olmadığından emin değilim, ancak karşılaştığım şeyden fazlasıyla etkilendim. Farklı kategorilerdeki klavye kısayollarının tam listesini görmek için klavyenizdeki F1 tuşuna basabilirsiniz. Birkaç kısayolu yazmam gerekirse: Ayarları açmak için CMD+Z, varsayılan müzik uygulamanızı açmak için CMD+P, varsayılan web tarayıcısını başlatmak için CMD+B, ekranı kilitlemek için CMD+L ve ekran kilidini açmak için CMD+Shift+L tuşlarına basabilirsiniz. Açık uygulamalar arasında geçiş yapmak için tıpkı Windows’ta olduğu gibi Alt+Tab tuşlarına basabileceğinizi söylemeye gerek yok. CMD tuşu benim kullandığım klavyede Windows tuşu görevi görüyor ve bu tuşa basıldığında uygulamalar listesi açılıyor. CTRL+sağ/sol ok tuşlarına bastığınızda sayfalar arasında geçiş yapıyor. CTRL+ESC tuşlarına basmak, o anda odaklanılan uygulama veya pencerede varsa üç nokta menüsünü/diğer seçenekleri etkinleştiriyor. Yerel klavye kısayollarının tümü Ayarlar > Genel Ayarlar > Fiziksel klavye ayarları’ndan özelleştirilebiliyor. Bu ne kadar muhteşem, değil mi?
Samsung cihazınızda kullanabileceğiniz klavye kısayollarının listesi
Yazma
Fiziksel klavyenizi ayarlarken ayarlarda varsayılan giriş yöntemini seçmeniz gerekir. Daha sonra fiziksel klavye, seçilen giriş yönteminin yapılandırmasına göre çalışacaktır. Hangisinin fiziksel klavye için daha iyi destek sunduğunu belirlemek için hem Samsung klavyeyi hem de Gboard’u test ettim.
Samsung Klavye
Varsayılan giriş yöntemi olarak Samsung Klavye’yi kullanıyorsanız, ALT+Shift tuşlarına basmak, yapılandırılmış diller ve klavye düzenleri arasında geçiş yapar ve her iki ekran okuyucu da değişikliği duyurabilir. Ancak Samsung Klavyeyi kullanarak emoji yazmanın bir yolunu bulamadım. Sanal klavye ekranda görünmeye devam ediyor ve dokunmatik ekranı kullanarak klavye yönünü yapılandırabiliyorsunuz.
Gboard
Bence Gboard’un fiziksel klavye desteği çok daha üstün. Tahminli yazmayı destekliyor, ilk tahmin edilen metin için ALT+1, ikincisi için ALT+2 vb. tuşlarına basmanıza olanak tanır. Tahminli metni hızlı bir şekilde kullanmak için ekranı görebiliyorsanız bu oldukça kullanışlıdır. ALT+:’ya bastığınızda emojiler listeleniyor. Ayrıca mesajınızı göndermek için Enter tuşuna basabilirsiniz; bu, Samsung Klavye kullanılarak mümkün değildir. Telegram kullanıyorsanız CTRL+Enter tuşlarına basmanız gerekir, ancak WhatsApp kullanırken yalnızca Enter tuşuna basmak mesajınızı gönderecektir.
Anlık mesajlaşma
WhatsApp ve Telegram’dan bahsetmişken, pek de klavye dostu olmadıklarını belirtmeliyim. Telegram’da Jieshuo kullanıyorsanız doğrudan tıklama işlevini kullanmanız gerekir. TalkBack’teyseniz sohbet başlatmak veya sesli mesajınızı kaydetmeye başlamak için cihazınızın dokunmatik ekranını kullanmanız gerekir. Sohbetler bölünmüş görünümde açılır ve ekranın en üstüne gidip sohbet içeriğine odaklanana kadar CTRL + Sol ok tuşlarına basmaya devam etmeniz gerekir.
WhatsApp, bölünmüş görünümü kullanmadığı için sohbetler arasında gezinmek ve mesajlarınızı yazmak/göndermek doğrudan tıklama işlevi kullanılmadan mümkün. Tek sorun, mesajınızı gönderdikten sonra odak noktasının sohbetteki daha önceki bir mesaj üzerinde olması ve odağı ekranın alt kısmına taşıyan tuş kısayoluna basmanız gerekmesidir.
Gmail
Gmail, klavye kısayollarını ve erişilebilirlik işlemlerini destekliyor. Ancak işlemlerden herhangi birini kullanarak herhangi bir eylem gerçekleştirdikten sonra odak, gelen kutusunun en üstüne kayıyor ve kaldığınız yere manuel olarak geri dönmeniz gerekiyor. Bu sorun dokunmatik ekranı kullanırken ortaya çıkmıyor, dolayısıyla klavye odağıyla ilgili gibi görünüyor. Fiziksel klavyenizi kullanarak e-posta oluşturmak için C, yanıtlamak için R, e-posta göndermek için CTRL+Enter, gelen kutunuzu yenilemek için CTRL+U tuşlarına basabilirsiniz.
Gmail için klavye kısayollarının listesi
Genel kullanım
Ayarlar uygulaması bölünmüş ekranı kullansa ve seçilen ayar kategorisiyle ilgili öğeleri ekranın sağ tarafında görüntülese de klavyeyle gezinmek çok daha kolay. Ana ayarlardan birini etkinleştirdikten sonra odak doğrudan seçilen ayarlar kategorisinin seçeneklerine yönleniyor.
Ayrıca bir çağrı almayı da denedim ve Jieshuo’nun sağ kısayol işlevi ve TalkBack’in oynat/duraklat işlevi, çağrıyı yanıtlamanıza olanak tanıyor. Bir alarm ayarladığınızda, ekran kilidi açma tuşunun (CMD+Shift+L) kullanılması alarmı erteler veya söz konusu alarm için erteleme devre dışı bırakıldıysa alarm kapatılır.
X’i kullanmak, biri çıkıp bozana kadar yine gerçek bir keyif
X (eski adıyla Twitter) da bu yazımda anılmayı hak ediyor. Klavye kısayollarını desteklediğini keşfettikten sonra Twitter’ı kullanmayı ne kadar özlediğimi fark ettim. X uygulaması değil ama tarayıcınızdan Twitter’a girip hesabınıza giriş yaptığınızda masaüstü sürümde çalışan tüm klavye kısayolları burada çalışıyor. J tuşuna basarak bir sonraki gönderiye geçebilirsiniz, Önceki gönderiyi K’ye, yeniden paylaşmak için T’ye, yanıtlamak için R’ye, beğenmek için L’ye basarak. Listenin en üstüne gitmek ve yeni tweet’ler almak için nokta tuşuna basabilir, yeni bir gönderi oluşturmak için N tuşuna basabilir, ana sayfaya gitmek için G+H tuşlarına basabilir ve bildirimler için G ve ardından N tuşlarına basabilirsiniz.
X için klavye kısayolları
Web’de gezinme
Edge hayranıyım ancak diğer tüm Chromium tabanlı tarayıcıların bu klavye kısayollarını desteklediğinden eminim. Tıpkı Windows’ta olduğu gibi, yeni bir sekme için Ctrl+T, gizli sekme açmak için ctrl+Shift+N ve mevcut sekmeyi kapatmak için Ctrl+W tuşlarına basabilirsiniz. Açık sekmeler arasında geçiş yapmak için CTRL+1 ila 0 tuşlarına da basabilirsiniz.
Google Meet
Google Meet uygulamasını kullanırken mikrofonun sesini açmak ve kapatmak için CTRL+D, kamerayı açıp kapatmak için CTRL+E gibi kısayolları kullanabilirsiniz.
Metin düzenleme
Tabletinizi günlük eşlikçiniz olarak kullanmak istiyorsanız metin düzenleme muhakkak çok önemli. TalkBack, metin düzenleme seçenekleri açısından oldukça kısır ve yalnızca bir metin alanındaki ve son konuşulan metni panoya kopyalamanıza olanak tanır. Jieshuo, ekrandaki herhangi bir şeyi kopyalamanıza, daha fazla öğe eklemek için ek kopyalama kısayollarını kullanmanıza ve bunları herhangi bir düzenleme kutusuna yapıştırmanıza olanak tanıyan daha gelişmiş metin düzenleme ve kopyalama olanağı sunar.
Google Dokümanlar
Android cihazınızda bir belge dosyasını fiziksel bir klavyeyle düzenlemeniz gerekiyorsa, Google Dokümanlar harika bir seçenektir ve dokunmatik ekranla karşılaştırıldığında oldukça erişilebilirdir. Çeşitli dosya türlerini destekler. Dosyanızı Google Dokümanlar’da bulup açtığınızda, ilgili dosyanın Google Dokümanlar dosyası formatına dönüştürülmesi biraz zaman alacaktır.
Belge yüklendikten sonra, ekran okuyucular için ek değiştirici tuşlara ihtiyaç duymadan ok tuşlarını kullanarak belge içinde gezinebilirsiniz. Google dokümanlarda kişisel olarak TalkBack’i tercih ediyorum çünkü stiller ve seçili öğeler hakkında daha iyi raporlama sağlıyor.
Windows’taki metin düzenleyicilerine benzer şekilde sözcükleri, satırları ve paragrafları seçebilir ve madde işaretli listeler, kalın, italik ve daha fazlası gibi stiller uygulayabilirsiniz. Ayrıca bağlantılar, başlıklar ve tablolar da ekleyebilirsiniz.
Bir dezavantajı, belirli bir sayfaya hızlı bir şekilde atlayamamamız. Ancak hem düzenleme hem de okuma görünümleri için birçok klavye kısayolu vardır. Ok tuşları belge içinde gezinebilirken, değiştirici tuşların ok tuşlarıyla birlikte kullanılması, odağı kaybetmeden menü çubuğu adı verilen alanda gezinmenize olanak tanır.
Microsoft Word
Microsoft Word uygulamasını da denedim. Google Dokümanlar’a benzer şekilde, bir doküman içinde ok tuşlarıyla gezinebiliyordum ancak dokümanın çeşitli stilleri ve bağlantıları olduğunda tepkimesi çok yavaş kaldı ve odağımı kaybettim.
Sonuç
Sonuç olarak, Samsung’un dahili klavye kısayolları, Google Dokümanlar ve Ciprian’ın Jieshuo için kısayol tuşu şeması sayesinde, deneyimimden gerçekten keyif alıyorum. Özellikle sıcaklığın 35° civarına ulaştığı bu günlerde, kabloları dert etmeden çalışmanın çok daha iyi olduğunu düşünüyorum. Bu makalenin çoğunu Google Keep’i kullanarak yazdım ve Google Dokümanlar’ı kullanarak kullanım örneklerim için daha fazla ayrıntı ekledim ve biçimlendirme elbette bilgisayar kullanılarak yapıldıı.
TalkBack’in varsayılan klavye kısayolları daha kapsamlı ve bir web sayfasındaki öğeler arasında gezinmeye yönelik kısayolları iyi düşünülmüş. Ayrıca Google Dokümanlar’ı kullanarak bir belgeyle çalışmanız gerektiğinde de oldukça iyi iş çıkarıyor. Öte yandan, Jieshuo’nun kısayolları çok basit ve tercihlerinize göre kendiniz için yeni bir şema oluşturmanız veya deneyiminizi geliştirmek için ek şemalar indirmeniz gerekecek.
Körlere ve az görenlere yönelik uygulamalar oluşturmayı düşünen geliştiriciler için gelişmiş klavye deneyimine öncelik vermek çok önemli. Test ettiğim birçok uygulama, etkili gezinme ve kontrol için gerekli olan kapsamlı klavye kısayollarından yoksun olduğundan bu alanda yetersiz kalıyor. Gerçekten bir fark yaratmak için geliştiricilerin kapsamlı klavye kısayollarını ve özelleştirme seçeneklerini entegre etmeye odaklanması gerekiyor. Bu, yalnızca kullanıcı deneyimini kolaylaştırmakla kalmayacak, aynı zamanda klavyeyle gezinmeyi kullanan kişiler için daha fazla erişilebilirlik ve kullanılabilirlik de sağlayacak.
Yorumlar